ترس‌ مرضی‌ نوعی‌ اضطراب‌ به‌ صورت‌ ترس‌ مداوم‌غیرمنطقی‌ یا بیش‌ از حد معمول‌ نسبت‌ به‌ یک‌ شیئی‌، موقعیت‌، فعالیت در زمانابتلا به این بیماری ، شرایط‌ یا حتی‌ یک‌ عملکرد بدنی‌ (که‌ هیچ‌ یک‌ از این‌هااساساً خطرناک‌ نبوده‌ یا تناسب‌ منطقی‌ با اضطراب‌ ندارند). اکثر افراد دچار فویباترس‌ خود را نابجا نسبت‌ به‌ موقعیت‌ می‌شناسند.

فویبا به‌ انواع‌ زیر تقسیم‌می‌شود:

اجتماع‌ هراسی‌ (ترس‌ از قرارگرفتن‌ در موقعیت‌های‌ اجتماعی‌ نظیرسخنرانی‌ عمومی‌ یا استفاده‌ از حمام‌ عمومی)
جمع‌ هراسی‌ (ترس‌ از حضور درشلوغی‌ یا ترس‌ از مکان‌های‌ عمومی‌)
ترس‌ مرضی‌ ساده‌ (ترس‌ از یک‌ نوع‌ محرک‌خاص‌ نظیر حیوانات‌، حشرات‌، ارتفاع‌، سفرهوایی‌، مکان‌های‌ بسته‌ وغیره‌)علایم‌ شایععلایم‌ اضطرابی‌ زیر هنگام‌ مواجهه‌ یا فکرکردن‌ در مورد محرک‌ ایجادکننده‌ ترس‌ مرضی‌ رخ‌ می‌دهند:تپش‌ قلب‌
تعریق‌
لرزش‌
گُرگرفتگی‌
تهوع‌
افکار منفی‌ و تصورات‌مضطرب‌کننده‌

علل

علت‌ واقعی‌ این‌ اختلال‌ ناشناخته‌ است‌. علت‌احتمالی‌ آن‌ عبارتست‌ از یک‌ واکنش‌ یادگرفته‌ شده‌ (ساخته‌ شده‌ در ذهن‌) مثلاًناشی‌ از تماس‌ با فرد دیگری‌ دارای‌ ترس‌ مشابه‌، یا داشتن‌ تجربه‌ یک‌ ترس‌اولیه‌ که‌ همراه‌ با یک‌ شیئی‌ یا موقعیت‌ خاص‌ بوده‌ است‌. سایر فرضیه‌های‌ موجوددر این‌ زمینه‌، ترس‌ مرضی‌ را دارای‌ یک‌ معنی‌ سُمبلیک‌ در نظرمی‌گیرند.

عوامل تشدید کننده بیماری

سابقه‌ خانوادگی‌ اضطراب‌
اضطراب‌ ناشی‌ ازجدایی‌ در کودکی‌
وجود سایر اختلالات‌ روانی‌
دارابودن‌ شخصیبت‌کمال‌گرا

پیشگیری

اقدام‌ خاصی‌ برای‌ پیشگیری‌ از ترس‌ مرضی‌ وجودندارد. روش‌هایی‌ برای‌ پیشگیری‌ یا کنترل‌ واکنش‌ها وجود دارد.

عواقب مورد انتظار

ترس‌ ساده‌ ـ در برخی‌ موارد با بالارفتن‌ سن‌خود به‌ خود متوقف‌ می‌شود؛ برخی‌ موارد نیز چنانچه‌ از محرک‌ ترس‌ (مثلاً مارافعی‌) اجتناب‌ شود اختلال‌ قابل‌ توجهی‌ در زندگی‌ پدید نمی‌آید؛ برخی‌ موارد باقرار گرفتن‌ فرد مبتلا در موقعیت‌های‌ ترس‌آور (نظیر سفرهوایی‌) کاهش‌ می‌یابند؛سایر موارد نیز با درمان‌ قابل‌ علاج‌اند.
اجتماعی‌ هراسی‌ ـ ممکن‌ است‌ بادرمان‌ برطرف‌ شود؛ داروها در این‌ مورد معمولاً سودمندند.
جمع‌ هراسی‌ ـ افرادمبتلا بدون‌ درمان‌ روزبه‌روز بیشتر خانه‌نشین‌ می‌شوند؛ اغلب‌ با اختلال‌ هراس‌همراه‌ است‌.

عوارض احتمالی

در اثر اجتناب‌ از محرک‌های‌ ترس‌ مرضی‌ زندگی‌روزمره‌ دچار محدودیت‌ می‌شود. به‌ خصوص‌ جمع‌ هراسی‌ فعالیت در زمان ابتلا به اینبیماری فرد را دچار محدودیت‌ کرده‌ و شدیداً ناتوان‌کننده‌ است‌.

درماناصول کلی

اقدامات‌ تشخیصی‌ شامل‌ مشاهده‌ علایم‌ توسط‌خود بیمار است‌.
-
بررسی‌ سابقه‌ طبی‌ و اجتماعی‌ و معاینه‌ فیزیکی‌ توسط‌ یک‌پزشک‌ ضروری‌ است‌.
اگر شما احساس‌ کردید که‌ ترس‌ شما تداوم‌ دارد:
-
افکارخود را از منفی‌ بودن‌ (مثلاً «سگ‌ گاز خواهد گرفت‌») به‌ سمت‌ افکار مثبت‌ وواقع‌گرایانه‌ (مثلاً «سگ‌ با بند بسته‌ شده‌ است‌») منحرف‌ سازید.
-
به‌ یک‌اقدام‌ کنترل‌کننده‌ بپردازید ـ مثلاً شمارش‌ معکوس‌ از 1000، کتاب‌ خواندن‌، بلندحرف‌ زدن‌، تنفس‌ عمیق‌ و شمردن‌ آنها
-
افکار خود را به‌ سمت‌ افکار خوشایندمنحرف‌ سازید. از روش‌های‌ آسوده‌سازی‌ استفاده‌ کنید.

   + فرزانه (ربابه)دریاباری - ٦:۱۱ ‎ب.ظ ; ۱۳٩۱/۸/۱۱