خانواده و خانوار



تعریف خانواده خانواده پیوندى درازمدت بین بزرگسالان است که هدف، اصلى آن داشتن و بزرگ کردن فرزندان و انتقال فرهنگ از یک نسل به نسل دیگر است.
به‌نظر 'مک ایور' خانواده در سطح جهانى مفهومى گسترده و جامع دارد و عبارت است از روابط جنسى معین و با دوام که تولید اطفال و پرورش آنها را به عهده دارد.
مالینوفسکى در تعریف خانواده مى‌گوید:
ازدواج و خانواده واحدى است مرکب از پدر و مادر که از طریق پیمانى و قانونى با هم وصلت کرده‌اند و توسط آئین‌هاى دینى که خانواده را به‌صورت یک واحد اخلاقى درمى‌آورد، محاط شده‌اند.
در هر صورت خانواده عبارت است از: گروهى که شامل پدر و مادر و فرزندان که در مکان واحد زندگى مى‌کنند، اقتصاد مشترکى دارند و مبتنى بر حقوق، مناسبات و تکالیف فردى و جمعى است' .
تعریف خانوار تعریف خانوار با خانواده متفاوت است. خانوار واحد آمارى است که داراى مشخصات اجتماعى و اقتصادى خاصى مى‌باشد و از افرادى تشکیل مى‌شود که در یک 'کانون' زندگى مى‌کنند. زیر یک سقف مى‌خوابند و سر یک سفره و یا میز غذا مى‌خورند، اقتصاد مشترک دارند یا ندارند، روابط جنسى دارند یا ندارند. بدین جهت شخص مجردى هم که به‌تنهائى زندگى مى‌کند، تشکیل خانوار مى‌دهد، هرچند که ممکن است خدمتکارى در خانه با او زندگى کند. از انواع دیگر آن، دانشجویانى هستند که در یک خوابگاه زیر یک سقف زندگى مى‌کنند و یا سربازانى که در یک سربازخانه به‌سر مى‌برند.
تفاوت خانواده با خانوار در تفاوت خانواده و خانوار مى‌توان گفت:
- خانواده از زن و شوهر و فرزند یا فرزندان تشکیل شده، در حالى‌که افراد خانوار الزامى زن و شوهر نیستند.
- خانواده حداقل از دو نفر که از دو جنس هستند تشکیل مى‌شود در حالى‌که خانوار مى‌تواند از یک نفر هم تشکیل گردد.
- اقتصاد خانواده مشترک است در حالى‌که ممکن است هزینه اقتصادى خانوار مشترک نباشد و این مهم‌ترین تفاوت بین خانواده و خانوار است.
- در خانواده روابط خویشاوندى وجود دارد. در حالى‌که این شرط در خانوار ممکن است وجود نداشته باشد و افرادى که با هم زندگى مى‌کنند هیچ‌گونه رابطه خویشاوندى نداشته باشند.
- به‌هر خانوارى مى‌توان خانواده گفت ولى هر خانواده‌اى را نمى‌توان خانوار نامید. بنابراین مفهوم خانوار کلى‌تر از خانواده است و آن را در بر مى‌گیرد.به همین جهت است که در سرشمارى از اصطلاح خانوار استفاده مى‌شود.

   + فرزانه (ربابه)دریاباری - ۱:٥٠ ‎ب.ظ ; ۱۳٩۱/۳/۸