استر

دندان قروچهsakura animated gif

 

عادت ساییدن دندان ها به هم، دندان‌ قروچه‌ (Tooth Grinding) نامیده می شود که نام علمی این بیماری، براکسیزم (Bruxism) می باشد. دندان قروچه بیشتر در خواب رخ می دهد اما ساییدن یا به هم کوبیدن دندان ها در طول روز نیز در برخی افراد وجود دارد. علاوه بر بزرگ سالان، در کودکان نیز این پدیده در خواب و بیداری دیده می شود.

عوارض: دندان قروچه مداوم ممکن است باعث ساییده شدن و کوتاه شدن دندان (به ویژه دندان های جلو)؛ آسیب به لثه ها؛ سست شدن استخوان های نگهدارنده دندان در لثه و لق شدن و افتادن دندان؛ درد ناک شدن دندان؛ کوتاه شدن ارتفاع صورت و شکل نازیبای فک ها و دندان ها؛ شکستن مینای دندان و پرکردگی ها؛ مشکلات مفاصل فک؛ حساس شدن دندان ها؛ سردرد و ... گردد.

علت ها: فشار های روحی (نگرانی، بی خوابی، استرس و اضطراب)، مشکلات دندانی (مشکلات اکلوژنی ناشی از چفت شدن نا صحیح فک ها و دندان ها روی هم)، عادت های نا خود آگاه، آلرژی و انگل های روده ای.

عوامل تشدید کننده: اضطراب، مصرف غذا و نوشیدنی های حاوی کافئین (کولاها، شکلات و قهوه)، مصرف نوشیدنی های الکلی، ... .

روش های کاهش: خودداری از جویدن آدامس، خودداری از جویدن مداد یا خودکار یا هر چیزی به جز غذا.

سعی کنید علت های ساییدن و فشردن دندان ها را در خودتان پیدا کنید. به عنوان مثال برخی وقتی می خواهند چیز سنگینی بلند کنند، ناخودآگاه دندان های شان را به هم می فشارند، برخی وقتی فکر می کنند ناخود آگاه دندانهایشان را به هم می سایند، برخی هنگام عصبانیت، استرس یا اضطراب، دندان هایشان را فشار می دهند.

در برخی موارد، کوتاه یا بلند بودن برخی دندان ها (به طور طبیعی یا ناشی از ترمیم نا درست)، یا نبود چند دندان بر اثر کشیدن باعث می شود که زمانی که دهان بسته است، دندان ها به طور طبیعی روی هم قرار نگیرند. و به مرور باعث ایجاد عادت لغزاندن فک ها روی هم شود یا به نوعی شخص در هنگام فکر کردن یا اضطراب نا خودآگاه با دندان هایش بازی می کند. در این موارد نسبت به رفع عیب اکلوژنی یا ترمیم دندان ها با مراجعه به دندان پزشک اقدام کنید.

می توانید برای مدتی نوک زبانتان را (با احتیاط) بین دندان ها قرار دهید.

دندان قروچه شبانه: در این حالت دندان پزشک برای شما وسیله ئی به نام نایت گارد (Night Guard) می سازد که نوعی پروتز متحرک از جنس پلاستیک مقاوم است که با قالب گیری از دندان شخص ساخته می شود و می بایست شب ها در دهان قرار دهید. این وسیله باعث جلوگیری از فشارهای نا درست و مضر روی دندان ها می شود. البته در بسیاری موارد، استفاده از این وسیله، به مرور باعث کاهش و حذف عادت دندان قروچه های شبانه نیز گردیده است.

قیمت این وسیله زیاد گران نیست و استفاده از آن جهت پیشگیری از عواقب دندان قروچه ضروری است.

دندان قروچه در کودکان:

حدود ده درصد کودکان دندان قروچه می کنند.

کودکان در سنین بین چهار تا شش سالگی بیشترین احتمال ابتلا به این مشکل را دارند. در دو زمان (رویش دندان های شیری، رویش دندان های دائمی) کودکان بیشتر دندان قروچه می کنند. البته در بیشتر موارد، پس از رویش کامل دندان ها (شیری یا دائمی) این عادت در کودکان از بین می رود.

طبق تحقیقات به عمل آمده، این عارضه در پسر بچه ها بیشتر از دختربچه ها گزارش شده است.

ردیف شدن نامناسب دندان ها یا تماس غیر طبیعی بین دندان های پایینی و بالایی، کمبودهای تغذیه ای، مشکلات اضطراب و استرس کودکان، انگلهای دستگاه گوارش، آلرژی و ... از علت های این اختلال بر شمرده شده است.

خطرات دندان قروچه در کودکان، کم تر از بزرگ سالان است و به ندرت موجب بروز مشکلات و اختلالات جدی می شود. اما ضروری است در صورتی که دندان کودک به نظر ساییده یا از بین رفته می آید، یا حساس شده و درد می کند، یا کودک دچار درد فک و مفاصل فک شده است، به دندان پزشک مراجعه شود. ممکن است در نوجوانان نیاز به روکش موقت یا نایت گارد (محافظ شبانه) باشد.

برای جلوگیری از این عارضه، در کاهش استرس کودک به ویژه زمانی که به رختخواب می رود کوشش کنید، دقت کنید که رژیم غذایی کودک، حاوی مقدار آب کافی و فراوان باشد، و او را به ورزش های ماساژی و کششی ترغیب کنید.

 

   + فرزانه (ربابه)دریاباری - ۱٢:٢۳ ‎ب.ظ ; ۱۳۸۸/۸/٢